Đại biểu Quốc hội băn khoăn nghịch lý đầu tư công “có tiền không tiêu được”

10:31 26/05

“Một quốc gia còn nghèo, luôn thiếu vốn cho đầu tư phát triển nhưng lại phải đối mặt với một nghịch lý tiền sẵn trong túi mà không sao tiêu được” – đại biểu Quốc hội cho rằng đây là vấn đề nhức nhối.

Ngày 25/5, thảo luận ở tổ về tình hình kinh tế - xã hội tại Kỳ họp thứ 5, nhiều đại biểu Quốc hội đề cập đến việc giải ngân vốn đầu tư công chậm và cho rằng đây là một trong những hạn chế, nhất là trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế quý 1 thấp và áp lực tăng trưởng cả năm theo mục tiêu đề ra là rất lớn.

Đại biểu Hà Sỹ Đồng - Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Quảng Trị (Ủy viên Ủy ban Tài chính - Ngân sách của Quốc hội) cho rằng một nút thắt quan trọng cần tháo gỡ liên quan đến dòng tiền. Việc tồn dư ngân quỹ Nhà nước đang gửi ở hệ thống ngân hàng ở mức khá cao từ năm 2019 và gia tăng đáng kể từ năm 2022, tới giữa tháng 5 đã vượt mốc 1 triệu tỷ đồng.

Dai bieu quoc hoi ban khoan nghich ly dau tu cong co tien khong tieu duoc hinh anh 1
Đại biểu Hà Sỹ Đồng

“Đây là một vấn đề nhức nhối. Một quốc gia còn nghèo, luôn thiếu vốn cho đầu tư phát triển nhưng lại phải đối mặt với một nghịch lý tiền sẵn trong túi mà không sao tiêu được” – ông nhấn mạnh và cho rằng đây cũng chính là cục máu đông gây tắc nghẽn dòng tiền trong nền kinh tế, khi mà tiền thuế, phí của doanh nghiệp và người dân nộp không quay trở lại được nền kinh tế do sự tắc nghẽn ở kênh giải ngân đầu tư công, trong khi thực trạng này được nhận diện khá lâu nhưng chưa giải quyết triệt để.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công 4 tháng đạt gần 14,7% kế hoạch năm. Mức này mới đạt gần 15,7% kế hoạch Thủ tướng giao và thấp hơn cùng kỳ 2022 (18,48%).

“Cơ chế hiện hành cho phép Kho bạc Nhà nước được tối ưu hóa nguồn vốn tạm thời nhàn rỗi nhưng liệu chính sách tài khóa có thực sự phối hợp tốt với chính sách tiền tệ trong việc thực hiện mục tiêu ưu tiên hiện nay là giảm mặt bằng lãi suất cho vay trong nền kinh tế hay không?”, đại biểu băn khoăn.

Trao đổi với báo chí bên hành lang Quốc hội về vấn đề “có tiền không tiêu được”, Ủy viên Ủy ban Tài chính - Ngân sách Hoàng Văn Cường phân tích, thị trường thế giới bị thu hẹp, tăng trưởng không thể trông chờ vào khu vực xuất khẩu như những năm trước đây thì phải đẩy mạnh tổng cầu trong nước, trong đó cầu thông qua đầu tư công là một trong những trụ cột quyết định. Do vậy, giải ngân đầu tư công chậm sẽ rất đáng lo ngại, khó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Hơn 1 triệu tỷ đồng còn nằm trong Ngân hàng Nhà nước, theo ông Cường, do không triển khai được thủ tục giải ngân vốn đầu tư công. “Tiền giải ngân vốn đầu tư công năm nay đã tăng lên gần 200.000 tỷ so với năm trước. Nhiệm vụ đặt ra rất cao, tiền luôn sẵn có nhưng các thủ tục để tiến hành giải ngân đang bị ách lại, đó là vấn đề đáng lo ngại".

Đại biểu đánh giá Chính phủ đã rất quyết liệt, có nhiều biện pháp thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công, thậm chí đưa ra quy định cán bộ không thực hiện hết chức tránh nhiệm vụ có thể bị xử lý, luân chuyển hoặc cho thôi việc.

Dù vậy, theo ông, nếu chỉ bằng những biện pháp hành chính, dù mạnh, có thể thúc đẩy được tiến độ giải ngân hiện nay, bởi tâm lý e ngại, lo sợ trong thực thi công vụ của một bộ phận cán bộ, công chức.

Bên cạnh đó, những vướng mắc của quy định pháp luật hiện khá phổ biến, nếu chờ sửa hết những quy định đó sẽ tiếp tục khiến nền kinh tế đình trị.

Vì vậy, chuyên gia kinh tế Hoàng Văn Cường cho rằng rất cần có nghị quyết của Quốc hội cho phép các cơ quan thực thi công vụ được quyền hành động trong khuôn khổ mà nếu thực hiện quy định đó sẽ đem lại kết quả tốt hơn cho lợi ích chung.

“Chỉ có cơ chế như thế mới khuyến khích cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám vượt qua ràng buộc, rào cản về quy định để hành động vì công việc chung mà không bị quy kết vào những sai phạm”, ông Hoàng Văn Cường nói.

Đại biểu cho rằng việc này phải được thực hiện công khai, minh bạch ngay từ đầu để người dân giám sát. Qua đó sẽ tránh được chuyện cán bộ vin vào những quy định của luật pháp mà trì hoãn giải quyết các thủ tục, không chỉ trong đầu tư công mà trong cả các công việc khác.

Trả lời thêm về vấn đề này bên hành lang Quốc hội, Bộ trưởng Tài chính Hồ Đức Phớc thừa nhận những thực tế đại biểu nêu là hoàn toàn đúng. Đầu tư công dẫn dắt cho đầu tư tư nhân phát triển, nếu đầu tư công được giải ngân sẽ thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển và các ngành đều được thụ hưởng.

Dai bieu quoc hoi ban khoan nghich ly dau tu cong co tien khong tieu duoc hinh anh 2
Bộ trưởng Tài chính Hồ Đức Phớc

Về số tiền hơn 1 triệu tỷ đồng gửi tại Ngân hàng Nhà nước, ông Hồ Đức Phớc cho biết do điểm nghẽn giải ngân vốn đầu tư công, Bộ Tài chính phải gửi tiền ngân quỹ của Kho bạc Nhà nước tại Ngân hàng Nhà nước với lãi suất 0,8% một năm.

Nguyên nhân giải ngân chậm được Bộ trưởng Bộ Tài chính chỉ rõ chủ yếu do khâu chuẩn bị dự án. Theo Luật Đầu tư công, có tiền mới được lập dự án, có dự án mới được bố trí tiền, nhưng khi khâu chuẩn bị dự án bị "tắc" dẫn tới các khâu tiếp theo như giải ngân vốn không thực hiện được, cũng như không phân bổ được hết kế hoạch vốn được giao. Điều này dẫn tới thực trạng "vốn chờ dự án đủ thủ tục".

Xây dựng cơ bản qua ba khâu là chuẩn bị đầu tư (lập dự án, thiết kế kỹ thuật, lập dự án, công tác mời thầu, đấu thầu, giải phóng mặt bằng...); thực hiện đầu tư và quyết toán. Khâu vướng mắc nhất trong các dự án đầu tư công hiện nay là chuẩn bị đầu tư, vì chậm nên kéo dài thời gian chuẩn bị đầu tư khiến khoản tiền chuẩn bị cho giải ngân, quyết toán bị "nghẽn".

Bộ trưởng Tài chính nhấn mạnh phải sửa luật, có thể dùng một luật để sửa nhiều luật, trong đó sửa Luật Đầu tư công mới có thể khắc phục tình trạng này.

Ở góc độ khác, Bộ trưởng Bộ KH-ĐT Nguyễn Chí Dũng lưu ý, việc làm thủ tục giải ngân đều ở địa phương và các bộ, ngành. Ông mong đại biểu Quốc hội giám sát ngay địa phương mình bởi cùng một thể chế nhưng có nơi làm tốt, nơi chưa tốt. Điều đó thể hiện một phần do tổ chức thực hiện ở địa phương chứ không phải nằm ở cơ chế pháp luật nữa.

Bộ trưởng cũng cho biết, tỷ lệ giải ngân đầu tư công thấp nhưng giá trị tuyệt đối tăng. Từ nay đến cuối năm đẩy nhanh Chương trình mục tiêu quốc gia và chương trình phục hồi và đang xin Quốc hội cơ chế điều hòa vốn linh hoạt để có thể điều chuyển vốn nhanh mà vẫn nằm trong tổng số Quốc hội cho phép./.

Ngọc Thành/VOV.VN

(Nguồn VOV.VN)

Bình luận

Tối thiểu 10 chữ Tiếng việt có dấu Không chứa liên kết

Gửi bình luận
Đang phát:
Chuyên mục tiếng nói miền quê
Thời sự trưa 23/5/2024

CHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH 23/05/2024

05:30 Giới thiệu chương trình trong ngày
05:35Nhịp cầu âm nhạc
06:05Chương trình tiếng Thái
06:20Chuyên mục ASXH: Tỉnh HB tăng cường tuyên truyền BHXH
06:30Thời sự sáng
06:55Phóng sự: Tăng cường các biện pháp PC lũ bão và giảm nhẹ thiên tai
07:15Chương trình thiếu nhi
07:30Trang địa phương thành phố Hòa Bình
07:45Trang địa phương huyện Tân Lạc
08:00Phim truyện: Sông phố Nhà Ghe T23
08:45Giới thiệu văn bản pháp luật
08:50Nhìn ra thế giới
09:30Thế giới quanh ta
10:00Phim truyện: An gia thiên hạ T27
10:45Chương trình tiếng Thái
11:00Phim Sitcom: Trận chiến của những bác sĩ thực tập T744
11:15Thể thao bốn phương
11:30CM HTTH: Thực trạng xuống cấp trạm nước sinh hoạt xã Nhân Nghĩa
11:45Thời sự trưa
12:00Phim truyện: Cửa tử Hác ám P.2 -Tập 16
12:45Nhìn ra tỉnh bạn
13:15Khám phá thế giới
13:45Phim Sitcom Trận chiến của những bác sĩ thực tập T743
14:05Sắc mầu văn hóa
14:35Chương trình tiếng Mường
14:50CM Xây dựng Đảng: Nhân rộng các điển hình tiên tiến làm theo lời Bác
15:00Phim truyện: Bong bóng hôn nhân T29
15:45Thời sự trưa
16:00Bản tin thể thao
16:05Giai điệu trẻ
16:50Chuyên mục tiếng nói miền quê
17:05Phóng sự: Vấn đề đảm bảo ATLĐ tại các cơ sở sản xuất
17:05CM SMVH: Vai trò các nghệ nhân trong giữ gìn văn hóa truyền thống
17:30Phim truyện: Cửa tử hắc ám T70
18:15Chương trình thiếu nhi
18:30Trang địa phương huyện Mai Châu
18:45Trang địa phương huyện Lạc Thủy
19:00Tiếp sóng Thời sự Đài THVN
19:45Thời sự Hòa Bình tối
20:15Chuyên mục Khuyến nông: Công tác bảo vệ chăm sóc thủy sản mùa nắng nóng
20:25Phim truyện: 40 ngày yêu T32
21:15Chương trình tiếng Mường
21:30Phim truyện: Kế hoạch báo thù T29
22:10Phóng sự: Phát huy hiệu quả nguồn vốn hỗ trợ phụ nữ
22:20Chuyên mục HTTH: Kiến nghị của CCB về chế độ chính sách
22:30Thời sự Hòa Bình tối 23.5
22:55Bản tin thể thao
23:00Phóng sự: Chuẩn bị sẵn sàng cho kỳ thi tốt nghiệp THPT Quốc gia
23:00Phim truyện: Chị em nhà Đông Các T29

CHƯƠNG TRÌNH PHÁT THANH 23/05/2024

05:00Nhạc hiệu +Giới thiệu chương trình
05:01Chương trình Tiếng mường
05: 30Chương trình thời sự sáng
06: 00Giới thiệu nối sóng (VOV)
09:00 Ca nhạc quốc tế
09:30Chương trình phát thanh Đời sống xã hội
10:10CT Tiếng Thái
10: 30Chương trình tiếng Mường
11:00Chương trình Phát thanh Dòng chảy cuộc sống
11:30Chương trình Thời sự
12:00Giới thiệu nối sóng (VOV)
15:00Giới thiệu nối sóng PT HÒA BÌNH
Ca nhạc quốc tế
15:30Chương trình phát thanh Đời sống xã Hội
16:10Quà tặng cuộc sống
16:30CM Đất và người HB
16: 40Chương trình Tiếng Thái
17: 00Chương trình thời sự chiều
17:30Chương trình Phát thanh Dòng chảy cuộc sống
18:00Chương trình Tiếng Mường
18:30Chương trình Thời sự tối
19: 00CM bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng
19: 15CT PT khoa giáo
19:30Giới thiệu nối VOV
21:30CM Đất và người HB
21:40Quà tặng cuộc sống
HÒA BÌNH
Weather Hoa binh
Mây rải rác
32°C
1.67m/s 66%
24/05
Weather Hoa binh
33°C
25°C
25/05
Weather Hoa binh
32°C
26°C
26/05
Weather Hoa binh
33°C
26°C